Işıltılı Bilgi Köşesi Yazılar

Kan Tahlili AST Nedir? Bir Sosyolojik Bakış Bazen yalnızca vücudumuzun biyolojik bir göstergesi olarak gördüğümüz bir kan tahlili, aslında toplumsal yapıları, eşitsizlikleri ve güç ilişkilerini anlamak için güçlü bir araç olabilir. Kan tahlili sonuçları, genellikle doktorlarımızın bizlere sunduğu “kesin” veriler olarak kabul edilirken, bu verilerin toplumsal normlar, cinsiyet rolleri ve kültürel pratiklerle nasıl etkileşimde bulunduğunu anlamak, toplumumuzun derinliklerine inmek gibidir. Bu yazıda, AST (Aspartat Aminotransferaz) adlı karaciğer enzimini ele alırken, bu biyolojik verinin toplumsal bağlamda nasıl şekillendiğine dair bir yolculuğa çıkacağız. Kan Tahlili ve AST’nin Temel Anlamı AST (Aspartat Aminotransferaz), vücudun çeşitli organlarında bulunan bir enzimi ifade eder, ancak en…

Bir gün, kuytuda yalnız başına oturan bir yaşlı adamı izliyordum. Ellerinde derin çizgiler ve yüzü zamanın izlerini taşıyor, ama gözlerinde bir tür içsel merak vardı. Düşünceleri nereye gidiyordu? Birden, “Dünya ne zaman yok olacak?” sorusu dilinden döküldü. Bu basit soru, bir insanın varoluşuna dair derin bir sorgulama taşır. Ve bir noktada insan, nihayetinde hayatın sonunun, evrenin ya da varoluşun bir şekilde gelip geçeceği düşüncesine odaklanır. Peki, dünya ne zaman yok olacak? Evrim ağacı bağlamında, bu soru felsefenin çeşitli dallarına, özellikle etik, epistemoloji ve ontolojiye dair ciddi düşünsel sorular doğurur. Dünya Ne Zaman Yok Olacak? – Ontolojik Bir Bakış Ontoloji, varlık…

Dinimizde Ölüye Helva Yapılır mı? Sosyolojik Bir İnceleme Birçok kültürde, ölüm ve yas süreci insanlar için çok özel ve derin bir anlam taşır. Her bir gelenek, ölümle yüzleşme şeklimize, kaybı anlama biçimimize, cenaze ritüellerine ve geride kalanlarla olan ilişkimize dair farklı bakış açıları sunar. Ölüye helva yapılması, bizim kültürümüzde yaygın olarak görülen bir gelenektir. Ancak bu uygulamanın dinsel, kültürel ve toplumsal açıdan anlamı nedir? Birey olarak ölümle yüzleştiğimizde, toplumsal yapılar ve kültürel normlar bu süreci nasıl şekillendirir? “Dinimizde ölüye helva yapılır mı?” sorusunun derinliklerine inerken, bu ritüelin arkasındaki toplumsal yapıları, eşitsizlikleri ve normları inceleyeceğiz. Ölüye helva yapılması, özellikle Türkiye gibi…

Antropoloji Nedir? Psikolojik Bir Mercekten İnceleme Giriş: İnsan Davranışlarının Ardındaki Bilinçaltı ve Bilinçli Süreçler Her birimiz, kendi içsel dünyamızda derinlemesine bir keşif yapmaya ve insanları daha iyi anlamaya yönelik doğal bir merak taşırız. Davranışlarımızı şekillendiren, geçmişteki deneyimlerimiz, sosyal etkileşimlerimiz ve biyolojik yapılarımızla nasıl bir ilişki kurduğumuzu sorgulamak insana özgü bir özellik gibi görünüyor. İşte tam da bu noktada, antropolojiye olan ilgim devreye giriyor. Antropoloji, kültürleri ve insan topluluklarını anlamak için bir yol sunarken, aynı zamanda bireysel davranışlarımızı, içsel süreçlerimizi ve toplumsal dinamikleri de keşfetmemize yardımcı olabilir. Fakat, antropoloji nedir ve insan davranışlarını anlamada ne gibi katkılar sağlar? Bunu daha derinlemesine…

1 Günlük Balık Yenir Mi? İktidar, İdeolojiler ve Toplumsal Düzen Üzerine Bir Siyaset Bilimi Perspektifi Toplumlar, sadece ekonomik ve sosyal ilişkiler değil, aynı zamanda iktidar ve güç dinamikleriyle şekillenir. Bir toplumun nasıl yönetileceği, hangi değerlerin ön plana çıkacağı ve toplumsal düzenin nasıl inşa edileceği, tarihsel olarak ideolojiler ve politikalar aracılığıyla belirlenmiştir. Peki, “1 günlük balık yenir mi?” gibi basit bir ifade, toplumsal düzenin daha derin soruları hakkında bize ne anlatır? Bu soru, aslında yalnızca bir gıda maddesinin tüketilmesiyle ilgili değildir. Aynı zamanda devletin, toplumun ve bireylerin birbirleriyle olan ilişkilerini, güç dinamiklerini ve adalet anlayışını sorgulayan bir sorudur. Bu makale, “1…

Hasır Sepet Hangi Malzemeden Yapılır? Bir sabah, evdeki hasır sepetin içindeki eski dergileri karıştırırken aklıma bir soru takıldı: “Hasır sepet hangi malzemeden yapılır?” Tamam, belki de bu kadar derin bir soru değil, ama bazen düşündüğüm şeyler aslında sıradan şeylerden başlar. Bu yazıyı okurken siz de belki “Ya tamam, tamam, bu kadar da düşünülmez ki!” diyeceksiniz ama işte, benim beynim böyle çalışıyor. Neyse, konumuza dönecek olursak, işin aslı şu: Hasır sepet, aslında tam olarak nerede, nasıl kullanıldığımıza göre farklı malzemelerden yapılabilir. Ben, hasır sepeti eski zamanlardan beri, nostaljik bir dokunuş gibi kabul ederim. Şimdi, gelin biraz bu malzemeleri keşfe çıkalım. Üzerine…

Saç En İyi Nasıl Nemlendirilir? Psikolojik Bir Bakış Açısıyla Derinlemesine Bir İnceleme Saç bakımı, çoğu zaman fiziksel bir gereklilik gibi görünse de, aslında çok daha derin psikolojik boyutlar taşır. Saçlarımız, kimliğimizin, özgüvenimizin ve sosyal ilişkilerimizin bir yansıması olarak hayatımızda önemli bir yer tutar. Saçın sağlığı ve görünümü, sadece estetik bir mesele değil, aynı zamanda psikolojik bir etkileşim sürecinin de parçasıdır. Bu yazıda, saçın nasıl nemlendirileceğini psikolojik bir perspektiften inceleyeceğiz: Bilişsel, duygusal ve sosyal açıdan nasıl daha sağlıklı saçlara sahip olabileceğimizi sorgularken, bu süreçteki derin psikolojik etkileşimleri keşfedeceğiz. Bilişsel Psikoloji: Saç Bakımına Yönelik Algılar ve İnançlar Bilişsel psikoloji, insan beyninin nasıl…

Giriş: Kıymalı Börek İç Harcını Yaparken Düşündüklerimiz Kıymalı börek, birçoğumuz için mutfakta zamanın nasıl geçtiğini unutturan, evin içinde sıcaklık ve güven duygusu yaratan bir yoldur. Fakat yemek yapmanın, özellikle de geleneksel tariflerin, yalnızca bir mutfak becerisi olmanın ötesinde daha derin anlamlar taşıdığını biliyoruz. Kıymalı böreğin iç harcını yaparken, aslında bir dizi toplumsal normu, cinsiyet rolünü, kültürel pratiği ve güç ilişkilerini yeniden üretiyoruz. Mutfak, bireylerin toplumla olan etkileşimini gözler önüne seren bir alandır. Bu yazı, kıymalı börek iç harcının nasıl yapıldığını anlatırken, aynı zamanda bu basit işlemin ardında yatan toplumsal yapıları inceleyecek. Kıymalı börek, içinde et, soğan, baharatlar ve bazen patates…

Faziletli ve Erdemli Ne Demek? Antropolojik Bir Bakış Kültürlerin çeşitliliği, insanlık tarihinin en büyüleyici yönlerinden biridir. Her toplum, kendine özgü ritüelleri, sembollerini ve değerlerini yaratır. Bu değerlerin kalbinde ise genellikle bir soruya verilen yanıt yatar: İyi insan nasıl olur? Pek çok kültürde bu soruya verilen yanıt, “faziletli” ve “erdemli” olmakla ilişkilendirilir. Ancak “faziletli” ve “erdemli” olmak, tüm kültürlerde aynı anlamı taşımaz. Her toplum kendi sosyal yapısı, gelenekleri ve dünya görüşü doğrultusunda bu kavramları şekillendirir. Bu yazıda, antropolojik bir bakış açısıyla, “faziletli” ve “erdemli” olmanın kültürel bir bağlamda ne anlama geldiğini keşfedeceğiz. Kimi toplumlar bu kavramları bireysel ahlakla, kimileri ise toplumsal…

Endonezya’da Türkler: Bir Edebiyat Perspektifinden Göçün Hikâyesi Söz, insanın iç dünyasında yankı uyandıran, zaman ve mekânı aşarak her bireyi farklı şekilde etkileyen bir güce sahiptir. Her kelime, bir anlatının parçasıdır ve her anlatı, geçmişten geleceğe uzanan bir köprü kurar. Edebiyat, bu köprülerin inşa edilmesinde kullanılan bir araçtır; tıpkı bir göçmen gibi, farklı kültürleri, tarihleri ve deneyimleri bir araya getirir. Bu yazıda, Endonezya’da yaşayan Türkler’in yaşamına dair edebi bir bakış açısı sunarak, onların toplumsal rollerini, kültürel etkileşimlerini ve kimliklerini nasıl şekillendirdiklerini, edebiyatın gücüyle anlamaya çalışacağız. Edebiyat, bazen toplumsal bir olayın yansıması, bazen de onun işleniş şekli olur. Türklerin Endonezya’daki varlığı, belki…